N\u00d6RONLARIN B\u0130L\u0130N\u00c7 GEL\u0130\u015eT\u0130RMEDEK\u0130 YER\u0130 <\/p>\n\n\n\n
Beyin, 2.5kg a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131nda, v\u00fccut oksijeninin sadece y\u00fczde 25 lik bir dilimini kullanan buna ra\u011fmen d\u0131\u015f d\u00fcnyay\u0131 alg\u0131lamam\u0131zda, yorumlamam\u0131zda hatta bu sayede tepki geli\u015ftirerek v\u00fccudumuzdaki t\u00fcm sistemleri harekete ge\u00e7irmemizde ba\u015frol oynayan mucize bir yap\u0131, baz\u0131 kesimlerce tesad\u00fcfi.. <\/p>\n\n\n\n
Her ne olarak bahsedilirse bahsedilsin beynin \u00e7al\u0131\u015fma prensibi bilim d\u00fcnyas\u0131 i\u00e7in hala tam olarak bilinmiyor, Bu 2.5kg l\u0131k et par\u00e7as\u0131n\u0131n ard\u0131ndaki itici g\u00fc\u00e7 hala bir gizem konusu.
\nBilimsel bir kara delik olarak nitelendirilen bu fenomenin \u00fcst\u00fcnde \u00e7ok da fazla durulmuyor ve olmu\u015f i\u015fte denilip ge\u00e7iliyor. Biz bug\u00fcn bu s\u0131rl\u0131 perdeyi biraz aralamaya \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131z. <\/p>\n\n\n\n
Beynin, milyonlarca sinir h\u00fccresinden olu\u015ftu\u011funu ve bunlar aras\u0131 kurulan sinapslar\u0131n b\u00fcy\u00fck bir sinirsel a\u011fa arac\u0131l\u0131k etti\u011fini hepimiz biliyoruz. Bu sinirsel network, elektrokimyasal sinyaller olarak i\u015fleniyor ve sinyalin niteli\u011fi ve niceli\u011fine g\u00f6re ilgili merkezlere giderek, beyinde alg\u0131lama, fark\u0131na varma dedi\u011fimiz bilinci olu\u015fturuyor, bu da demek oluyor ki bilin\u00e7 i\u00e7in sinir h\u00fccresine ihtiya\u00e7 vard\u0131r.
\nSinir h\u00fccresi (N\u00f6ron) de \u00e7ok h\u00fccreli canl\u0131larda g\u00f6zlemlenir. Peki tek h\u00fccreli canl\u0131lar? Onlara bu yetene\u011fi veren \u015fey ne? \u0130\u015fte burada bilinenden daha farkl\u0131 bir ger\u00e7ekle y\u00fczle\u015fiyoruz. <\/p>\n\n\n\n
Amerika Arizona \u00dcniversitesi anestesi ve bilin\u00e7 ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 uzman\u0131 Proff Stuaff Hamerof yukar\u0131da bahsetti\u011fim konu \u00fczerine derin ve d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcc\u00fc cevaplar veriyor.
\n\u00dcnl\u00fc ara\u015ft\u0131rmac\u0131 Enlighten Next dergisine verdi\u011fi r\u00f6portajda Bilin\u00e7 konusunu ve Mikrot\u00fcb\u00fcllerin bilinci olu\u015fturmadaki yerini ele al\u0131yor ve ufuk a\u00e7\u0131c\u0131 bilgiler veriyor. Proff Hamerof \u015f\u00f6yle diyor:<\/p>\n\n\n\n
“\u00dcniversitede t\u0131p okurken, bilin\u00e7 denilen bu kavram\u0131 merak etmeye ba\u015flad\u0131m. Bu s\u0131rr\u0131 \u00e7\u00f6zmek i\u00e7in psikiyatri, n\u00f6roloji ve beyin cerrahisi alan\u0131nda ihtisas yapmay\u0131 hedefliyordum.
\nBir g\u00fcn Kanser ara\u015ft\u0131rmalar\u0131m hakk\u0131nda \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken, mikroskopta b\u00f6l\u00fcnme evresindeki genetik meteryalin ( kromozomlar\u0131n) m\u00fckemmel ve e\u015fit b\u00f6l\u00fcnd\u00fcklerine \u015fahit oldum.
\nBu b\u00f6l\u00fcnmeden sorumlu, h\u00fccre sonlar\u0131nda mikrot\u00fcb\u00fcl ad\u0131 verilen minicik iplikler bulunur. E\u011fer bu b\u00f6l\u00fcnme e\u015fit olmazsa kanser h\u00fccreleri ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor.
\nAkl\u0131ma d\u00fc\u015ft\u00fc, bu incecik molek\u00fcller bunu nereden \u00f6\u011freniyorlard\u0131?
\nBunu yapabilmek bilin\u00e7 gerektirmez miydi? <\/p>\n\n\n\n
Bir deneyimde terliksi h\u00fccresini incelemi\u015ftim. Bu hayvan tek h\u00fccreden ibaret ve n\u00f6rona sahip de\u011fil. Besin bulur, engellerden sak\u0131n\u0131r, d\u00fc\u015fmanlardan kendini korur, bir e\u015f bulup \u00e7iftle\u015fir ve \u00f6\u011frenme yene\u011fine sahiptir.
\nB\u00fct\u00fcn bu hareketlerinin onun bir bilince sahip oldu\u011funu do\u011frular nitelikte oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcm.” <\/p>\n\n\n\n
Proff son olarak \u015funlar\u0131 ekledi.” Terliksi, bir n\u00f6rona sahip de\u011fildi ancak mikrot\u00fcb\u00fcl\u00fc (Kinetodesmata) ve ona e\u015flik eden bir bilinci oldu\u011fu apa\u00e7\u0131k ortadayd\u0131. “<\/p>\n\n\n\n
Peki bu bilin\u00e7 denilen \u015fey mikrot\u00fcb\u00fcllerin, t\u00fcme var\u0131m yaparsak, i\u00e7inde bulundu\u011fu n\u00f6ronlar\u0131n, en genel tan\u0131m\u0131yla beynin bir \u00f6zelli\u011fi miydi? Yani elektrokimyasal network\u00fcn beyinde yorumlanarak cevap olu\u015fturulmas\u0131ndan m\u0131 ibaretti? <\/p>\n\n\n\n
Beyin yar\u0131m k\u00fcreleri \u00e7e\u015fitli kimyasallarla ya da do\u011frudan tahrip edilen insanlarda, \u00e7\u0131kar\u0131lan b\u00f6lgeye ait fonksiyon bozuklu\u011fu oldu\u011funu hepimiz biliyoruz. (Temporal Lob (Dokunma duyusu hasar\u0131, Frontal bili\u015fsel \u00f6\u011frenmede bozukluk, Occipital (G\u00f6rme hasar\u0131) gibi.
\nBuraya kadar her \u015fey mant\u0131kl\u0131, yani bu bilinci verenin beyin ad\u0131ndaki organ\u0131m\u0131z oldu\u011fu ve herhangi bir k\u0131sm\u0131 tahrip edildi\u011finde fonksiyon kayb\u0131 g\u00f6r\u00fclmesinin de gayet normal oldu\u011fu. <\/p>\n\n\n\n
Peki ya beynimizin hi\u00e7bir lobunu tahrip etmeden, dokunmadan, hatta yerimizden kalkmadan, k\u0131m\u0131ldamadan, bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131z bir \u015feyi g\u00f6remesek, dinledi\u011fimiz m\u00fczi\u011fi duyamasak da o zaman mikrot\u00fcb\u00fcllerin d\u0131\u015f d\u00fcnyay\u0131 yorumlamak ad\u0131na tek ba\u015f\u0131na bir etkisinden s\u00f6z edebilir miydik?
<\/p>\n\n\n\n
Cevap belli, tabi ki de edemezdik, edemeyiz, \u00e7\u00fcnk\u00fc ilk okundu\u011funda do\u011fa \u00fcst\u00fc gelen bu olay\u0131 hepimiz en az bir kez tecr\u00fcbe etmi\u015fizdir.<\/p>\n\n\n\n
“… Ne dedi\u011fimi dinliyor musun, akl\u0131n ba\u015fka yerdeydi san\u0131r\u0131m?” Bu diyalog eminim tan\u0131d\u0131k gelmi\u015ftir. O an kar\u015f\u0131m\u0131zdaki ne dedi\u011fini sorsa asla bilemeyiz mesela, kopuk kopuk bilgilerle onu dinlemedi\u011fimizi belli etmemeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131r\u0131z hatta.
\nAkl\u0131m\u0131z ba\u015f\u0131m\u0131zdan gitmi\u015ftir \u00e7\u00fcnk\u00fc o an. <\/p>\n\n\n\n
Fiziksel olarak akl\u0131m\u0131z\u0131n ba\u015f\u0131m\u0131zdan gitmesi m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir, beynimiz t\u00fcm n\u00f6ronlar\u0131, kimyasallar\u0131, mikrot\u00fcb\u00fclleri ile yerinde duruyordur asl\u0131nda. O halde o an neler olmu\u015ftur?<\/p>\n\n\n\n
Herkesin en az bir kez ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 bu garip fenomenin ba\u015frol\u00fc ne? Bilim d\u00fcnyas\u0131 buna beynimiz i\u00e7indeki g\u00f6zlemci ad\u0131n\u0131 veriyor. \u0130slamiyet, Yahudilik ve hristiyanl\u0131kta ruh deniyor, pantaistler bu itici g\u00fcce Evren ya da do\u011fa ana diyorlar.<\/p>\n\n\n\n
Bu fenomene verilen isimler de\u011fi\u015fsse de yarg\u0131 ortak, ve art\u0131k biliniyor ki bilimin de \u00fczerinde durdu\u011fu bir olgu.
\nBilimsel d\u00fcnyadaki tan\u0131m\u0131yla bu gizli “g\u00f6zlemcinin” beynin tam olarak neresinde bulundu\u011fu bilinmiyor. <\/p>\n\n\n\n
Elektrokimyasal sinyaller demi\u015fken ak\u0131llardaki bir soruyu daha ele alal\u0131m. Beyin bu sinyalleri nas\u0131l oluyor da anlaml\u0131 g\u00f6r\u00fcnt\u00fcye, sese ve kokuya d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrebiliyor? \u00dcstelik beyinden al\u0131nan sinyaller bilgisayara aktar\u0131l\u0131p yorumlanmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, fonksiyon haritas\u0131 harici bir \u015fey elde edilemiyor.(Elon Musk ‘\u0131n beyin sinyallerini yaz\u0131ya d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrece\u011fi iddias\u0131n\u0131 es ge\u00e7emeyiz tabi ki.
\nBir nevi soru \u015fu Beynimizin i\u00e7indeki bu gizli Elon Musk da kim???
<\/p>\n\n\n\n
Yukar\u0131da Tedx konu\u015fmas\u0131ndan aktarm\u0131\u015f oldu\u011fum Proff ve arkada\u015flar\u0131n\u0131n beyindeki bu gizemli g\u00f6zlemci hakk\u0131nda y\u00fcr\u00fctt\u00fckleri bir ka\u00e7 \u00e7al\u0131\u015fma var. <\/p>\n\n\n\n
Proff Penrosa ve Proff Hameroff bu gizemi “Kuantum D\u00fczeyinde Enerji depolamak” adl\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131yla \u00e7\u00f6zmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar.
\nBu teoriye g\u00f6re, mikrot\u00fcb\u00fcller asl\u0131nda i\u00e7lerinde y\u00fcksek miktarda enerji ta\u015f\u0131yan ve s\u00fcperpozisyon (ayn\u0131 anda birden fazla yerde bulunma) halindeki kuantlardan meydana geliyorlar. Kuantlar da enerji d\u00fczeyinde olduklar\u0131ndan k\u00fctleleri yok. Ancak mikrot\u00fcb\u00fcllere, dolay\u0131s\u0131 ile beynimize bu bilinci verebilecek kadar enerjiye sahipler. Teorinin devam\u0131n\u0131 orjinal dilinde okumak isterseniz bu linle t\u0131klayabilirsiniz. https:\/\/arxiv.org\/abs\/<\/p>\n\n\n\n
Yap\u0131lan bu kadar \u00e7al\u0131\u015fmaya ra\u011fmen, beynimiz hakk\u0131ndaki bilgilerimiz \u00e7ok s\u0131n\u0131rl\u0131 ve i\u015fleyi\u015fi \u00e7\u00f6zebilmede, dolay\u0131s\u0131 ile ya\u015fam\u0131 anlamland\u0131rabilmede yetersiz. Bilim D\u00fcnyas\u0131 ise bu gizemli organ\u0131m\u0131z\u0131 ara\u015ft\u0131rmaya h\u0131z kesmeden devam ediyor. <\/p>\n\n\n\n