Gerty Theresa Cori

Gerty Theresa Cori

https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Gerty_Theresa_Cori.jpg

Ünlü biyokimyacı Gerty Theresa Cori, ABD’de Nobel Ödülü alan ilk kadındır. Yaptığı keşiflerle karbonhidrat metabolizmasıyla ilgili birçok bilinmezi açığa kavuşturmuştur.

1896 yılında Prag, Çekoslovakya’da dünyaya geldi. Lise öncesi eğitimini evde tamamladı. Pediatri profesörü olan amcası, onu tıp okumaya teşvik etti. Tıp fakültesinden 1920 yılında mezun oldu. Mezun olduktan kısa bir süre sonra fakülte yıllarında tanıştığı Carl Ferdinand Cori ile evlendi.

Bilimsel Yaşamı

Carolinen Çocuk Hastanesi’nde iki yıl çalıştı. Daha sonra çift Avrupa’daki gergin siyasi iklimden dolayı 1922’de ABD’deki Buffalo şehrine taşındı.  Yardımcı patolog olarak işe başlayan Gerty Cori, daha sonra eşiyle beraber biyokimya alanında uzmanlaştı. Eşi Carl ile okul yıllarından beri preklinik alanlara ilgi duyuyorlardı ve bu ilgileri onları beraber çalışmaya yönlendirdi.

Gerty ve Carl Cori
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Gerty_Theresa_Radnitz_Cori_(1896-1957)_and_Carl_Ferdinand_Cori.jpg

Eşiyle beraber şekerin hayvanlardaki akıbeti ve insülin ve epinefrinin glikoz üzerindeki etkileri üzerine çalıştı. “Cori esteri” olarak da glikoz-1-fosfatı izole etti. Glikojen ve nişastanın in vitro enzimatik sentezini bu keşif sayesinde sağlandı. Glikozun kas glikojenine dönüşmesinde laktik asidin rolünü gösterdi ki bu “Cori döngüsü” olarak bilinir. Bu iki keşif ile birçok ödüle layık görüldüler. Ayrıca hormonların etki mekanizması ve hipofiz üzerinde çeşitli çalışmalar da yürüttü.

Çalışmalara aynı emeği harcamış olsalar da Gerty Cori’ye araştırma asistanlığı için teklif gelirken eşine profesörlük teklifleri geliyordu. On altı yıl boyunca asistan olarak çalıştı.

1947’de biyokimya profesörlüğüne terfi etti ve aynı yıl eşiyle beraber Nobel Tıp veya Fizyoloji Ödülü’ne layık görüldü. Bunun dışında çeşitli ödüller ve Boston, Cambridge, Yale üniversitelerinden fahri doktora aldı.

Gerty Cori ve eşi Carl Cori Nobel Ödülü töreninde
https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Gerty_and_Carl_Cori_at_the_Nobel_Prize.jpg

Gerty ve Carl Cori ile birbirlerine verdikleri destek ve ortak çalışmalarıyla bilim dünyasında güzel bir örnek oldu. Gerty Cori, 26 Ekim 1957’de hayatını kaybetti.

Kaynaklar:

  1. Gerty Cori – Biographical Alındığı Tarih: 11 Ekim 2020 Alındığı Yer: https://www.nobelprize.org/prizes/medicine/1947/cori-gt/biographical/
  2. Dr. Gerty Theresa Radnitz Cori Alındığı Tarih: 11 Ekim 2020 Alındığı Yer: https://cfmedicine.nlm.nih.gov/physicians/biography_69.html

Yazar: Ekin Gümüş

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.