Unutulan Bir Film, Gerçek Bir Hikaye: Tuskegee Deneyi

Unutulan Bir Film, Gerçek Bir Hikaye: Tuskegee Deneyi

1997 yılında ABD Başkanı şu sözleriyle özür dilemişti: “Yeryüzündeki hiçbir güç size kaybedilen hayatları ve ızdırap yıllarını geri veremez. Yapılan geri alınamaz. Ama sessizliği sona erdirebiliriz. Başımızı başka yöne çevirmeyi bırakabiliriz. Birleşik Devletler hükümetinin yaptığı utanç vericiydi ve üzgünüm. Özür dilerim ve bu özür çok geciktiği için üzgünüm.”  -Bill Clinton Bu konuşmadan 2 ay önce […]

AZİM VE MERAK: UĞUR ŞAHİN

AZİM VE MERAK: UĞUR ŞAHİN

2019 yılından beri koronavirüs gündemimizden bir saniye olsun düşmedi ve bir çözümü bulunana kadar da bu durum değişecekmiş gibi durmuyor. Bizi ayakta tutan tek umut ise aşı. Dünyanın farklı birçok laboratuvarı, en etkin aşıyı ortaya koymaya çalışıyor. Şu an piyasada bulunan aşılar içinde en çok dikkat çeken aşılardan bir tanesi Pfizer-BioNTech COVID-19 aşısı. Bu aşının […]

Tarihte Kadınların Kontrasepsiyon Yöntemleri

Tarihte Kadınların Kontrasepsiyon Yöntemleri

Tıp fakültesi derslerinde doğum kontrol yöntemlerinin geleneksel ve modern yöntemler olarak ayrıldığından ve geleneksel yöntemlerinin kullanımının zamanla azaldığından bahsedilmiştir. Ülkemizde hâlâ kullanılan geleneksel yöntemler olduğunu da biliyoruz. Peki tarihte, farklı medeniyetlerdeki kadınların hangi geleneksel yöntemler kullandıklarını öğrenmeye ne dersiniz? İlk Çağ’da kullanılan yöntemlerle başlayalım: Bu çağ, doğum kontrol yöntemlerinin kadınlar tarafından ilk olarak denenmeye başlandığı […]

BEYİN HASARI SONRASI BİR MATEMATİK DEHASI OLMAK: JASON PADGETT

BEYİN HASARI SONRASI BİR MATEMATİK DAHİSİ OLMAK: JASON PADGETT

Matematikle bir yakınlığınız yokken bir saldırı sonrasında kafanıza aldığınız bir darbeyle matematik dahisi olsaydınız hayatınız nasıl değişirdi? Jason Padgett’in matematik dehası olma sürecine gelin birlikte bakalım.   Okula ve derslere çok az ilgi duyan ve babasının mobilya mağazasında çalışan Jason Padgett, 2002 yılında Washington’da bir karaoke barının önünde iki adamın gasp saldırısına uğramıştır. Matematiğe sıfır […]

HASTALIKLARIN MUCİTLERİ-2: JAMES PARKINSON

HASTALIKLARIN MUCİTLERİ-2: JAMES PARKINSON

James Parkinson, 1817 yılında yazdığı “An Essay on Shaking Palsy” yani Türkçe karşılığı “Titremeli felç üzerine bir deneme” olan yazıyla bir sinir sistemi hastalığını tanımladı. Üç hastasından elde ettiği verilerle bu hastalığı “titreyen felç” olarak isimlendirdi. Dr. James’in hastalığı keşfinden yıllar sonra meşhur Fransız nörolog Dr. Jean-Martin Charcot, hastalığın ismini “Parkinson hastalığı” olarak kullanan ilk […]

BEYNİMİZ COVİD-19’DAN NASIL ETKİLENİYOR?

COVİD-19 NÖROLOJİK HASTALIKLARA SEBEP OLUR MU?

COVİD19, Şiddetli Akut Solunum Sendromu koronavirusünün (SARS-CoV-2) neden olduğu bulaşıcı bir hastalıktır. Hâlâ devam eden bir pandemiye neden olan bu virüsün en çok akciğer tutulumu bilinmesine rağmen dolaşım, boşaltım ve sinir sistemi üzerine de etkileri vardır. Bu yazımda COVID-19 ‘un sinir sistemi üzerindeki etkilerini anlatan en güncel araştırmaları sizlerle paylaşacağım. İlk olarak SARS-COV-2’nin virolojisi hakkında […]

BESİM ÖMER AKALIN: Titanik Faciasından Kurtulan Türk Doktor

BESİM ÖMER AKALIN: Titanik Faciasından Kurtulan Türk Doktor

Besim Ömer Akalın; Türkiye’nin ilk doğumevini açan, doğum üzerine ilk çağdaş kitabı yayımlayan doğum biliminin öncülerindendir. Ülkede tıbbi yayıncılığı başlatmıştır. Ebeliğin kurumsallaştırılmasına büyük katkılar sağlamış, ‘’Ebelerin Ebesi’’ olarak anılmaktadır. Toplum sağlığı ve koruyucu hekimliğe önem veren ilk bilim insanlarındandır. Kadın sağlığı, doğum, ebelik, çocuk sağlığı, hasta bakıcılığı, verem ve tıp tarihi alanlarında önemli çalışmalarda bulunmuştur.  […]

Var Olmayan Bir Şeyi Nasıl Hissedebilirim? Phantom Limb Pain

Var Olmayan Bir Şeyi Nasıl Hissedebilirim? Phantom Limb Pain

Varlığı söz konusu olmayan bir şeyi hissedemeyiz öyle değil mi? Yoksa durum tam bir yalan mı? Size bugün bir rahatsızlıktan söz edeceğim. Öyle ki sandığımızdan çok daha fazla insanda görülen ve maalesef sahip olan kişinin hayatını azımsanmayacak derecede etkileyen bir ağrı, Phantom ağrısı. Özellikle alt ekstremitelerdeki ampütasyonlardan sonra ortaya çıkar ve ampüte edilen uzuvda kronik […]

Kas Mitokondrisi

Kas Mitokondrisi

Mitokondri bozuklukları kas hastalıkları için önemli bir yere sahiptir. Mitokondri kaslara yeterli ATP’yi sağlamak amacıyla oksidatif fosforilasyon yapar. Bu işlem mitokondrinin iç membranında bulunan birden fazla alt birime sahip 5 polipeptid kompleksten oluşan bir mekanizma tarafından yürütülür. 5 kompleksten sadece Kompleks II’yi tamamen çekirdek genomu kodlamıştır. Diğer komplekslerde hem çekirdek hem de mitokondri genomu tarafından […]

HIGHLY SENSITIVE PERSON (HSP) -AŞIRI HASSAS İNSANLAR

HIGHLY SENSITIVE PERSON (HSP) -AŞIRI HASSAS İNSANLAR

Neden bu kadar hassassın? Sence de biraz fazla abartmıyor musun? Her şeye bu kadar üzülürsen hasta olursun. Artık biraz büyümenin zamanı gelmedi mi? Dimdik durmanı, duvar gibi olmanı istiyorum. Bu dünyada hiçbir şeyden etkilenmeyecek kadar güçlü ol. Bu cümleler size de tanıdık geldi mi? İnanın bana, yalnız değilsiniz. Eğer bu cümleleri hayatınızda siz bir başkası […]

Neden Tıp Bayramı Kutluyoruz?- Prof. Dr. Nermin Ersoy

Neden Tıp Bayramı Kutluyoruz?- Prof. Dr. Nermin Ersoy

1)Tıp Bayramının tarihçesi nedir? Tıp bayramının tarihçesine girmeden evvel birazcık size tıp eğitiminin tarihçesinden söz etmem gerekiyor. Zira konunu önemini o zaman çok daha iyi kavrayabileceğiz. Bizim bildiğimiz ilk tıp darüşşifası olan, 1206’da açılan Kayseri Gevher Nesibe Sultan Darüşşifası; tıp medresesi adıyla anılan bir darüşşifa olduğu için tıp eğitimiyle ilişkili ilk kurum oluyor. Ondan evvel […]

BİYOTERÖRİZM ve BİYOLOJİK SAVAŞLAR

“Homo homini lupus.” Yani Thomas Hobbes der ki ; “İnsan insanın kurdudur.” Onun görüşlerine göre insanoğlu doğası gereği bencil olmak zorundadır. Daha yüksek bir mertebeye erişmek için insanlar etik gözetmeksizin ellerinden gelen her şeyi yapabilirler.Düşününce doğal hayat şartlarında da eşit olarak yaratılan insanlar, zekâlarını ve bir bakıma kendilerini diğerlerinden daha üstün pozisyona getiren değerleri kullanarak […]

İNSAN GENOM PROJESİNİN 20. YILI: NELER BAŞARDIK VE BİZİ NELER BEKLİYOR?

İnsan Genom Projesi; insanların genlerini haritalamak ve anlamlandırmak için 2003 yılında tamamlanan, yaklaşık 13 yıl süren (1) uluslararası bir projedir. Bu çalışmadan elde edilen veriler, şimdiye kadar birçok çalışmada kullanılmış ve genetik alanındaki birçok gelişmeye yol göstermiştir. Bu proje ile kesinliği çok daha yüksek olan, spesifik süreçleri hedef alabilen tedavilerin yolu açılmıştır. İnsan Genom Projesi, […]

İLKLERİN PATOLOGU: “KAMİLE ŞEVKİ MUTLU”

İLKLERİN PATOLOGU: “KAMİLE ŞEVKİ MUTLU”

Kamile Şevki, 1906 yılında İstanbul’da dünyaya geldi.  Ailesi İstanbul’un köklü ve aydın ailelerindendi, babası avukat olarak çalışıyordu. Ailenin küçük kızıydı, ablasıyla birlikte huzurlu bir aile ortamında büyüdü. Anne ve babası kızlarının eğitimlerine çok önem veriyor, ileride istedikleri mesleklere sahip olabilmeleri için onları destekliyordu. Böylece Kamile Şevki, İstanbul Kız Lisesini kazandı.  Lisede biyoloji derslerini çok seviyor, […]

DUYGUSAL BEYNİMİZ: LİMBİK SİSTEM

DUYGUSAL BEYNİMİZ: LİMBİK SİSTEM

İnsan vücudunun yapısı ve gizemi hakkında yüzyıllardır yapılan sayısız araştırmalar rağmen vücudumuzla ilgili her şeyin bilindiğini iddia edemeyiz. Özellikle bazı konularda yeterli bilgiye sahip olmak için gitmemiz gereken yolun daha çok başındayız. Bu konulardan biri de nöroloji. Günümüzde üzerine en çok araştırma yapılan alan olsa da katetmemiz gereken uzun bir yol var önümüzde.  Beynimizin ve […]

“Kalk Ayağa Be Baba! Görmüyor Musun Bu Kadar Sevenin Var…”

“Kalk Ayağa Be Baba! Görmüyor Musun Bu Kadar Sevenin Var…”

Her ayın 30’unda yayımlamaya çalıştığım yazılarımdan bu ay için olanı biraz gecikmeli yayımlamak istedim. Nedeni; bu ayki yazımda, tıp tarihini yazarken çok yakın bir tarihe dönmek ve bir biyografi yazısından çok; bir hocamızı size hatırlatmak, hocamızı anmak. Kimimizin, benim gibi, dersine girme şansına bile sahip olamadığı, kimimizin de kaderinin kesişmesi ile büyük bir şansa sahip […]

OPTOGENETİK VE NÖROPSİKİYATRİ: IŞIK VE GENETİK İLE NÖRAL BAĞLANTILARIN KONTROLÜ

OPTOGENETİK VE NÖROPSİKİYATRİ: IŞIK VE GENETİK İLE NÖRAL BAĞLANTILARIN KONTROLÜ

Zihnin işleyişini anlamak, beyindeki hangi nöron koleksiyonlarının hangi işlevleri yürüttüğünü belirlemek, psikiyatrik ve nöronal hastalıkların sebebini anlamak, pek çok hastalığa tedavi geliştirmek için bilim insanlarının vazgeçilmezi olan optogenetiği ve bu bilim dalının nöropsikiyatri için önemini merak ediyorsanız bu yazıyı mutlaka okumalısınız…

ZİHİN GÖZÜ KÖRLÜĞÜ: APHANTASIA

ZİHİN GÖZÜ KÖRLÜĞÜ: APHANTASIA

  Aile  üyelerini, en sevdiğiniz arkadaşınızı, yemekleri, herhangi bir manzarayı ya da anlatılan herhangi bir betimleme cümlesini dinlerken hayal kuramadığınızı düşünün. Birisi size yol tarifi veriyor ancak siz, onu hayal edemiyorsunuz. Bir arkadaşınızla yüz yüze sohbet ediyorsunuz ancak ayrıldığınızda arkadaşınızın yüzünü zihninizde canlandıramıyorsunuz. Uykuya dalmadan önce aileniz size koyunları say diyor ancak sayılacak koyunu göremiyorsunuz. […]

İNSAN GENOM SERİSİ – 5: Parkinson ve Demans

İNSAN GENOM SERİSİ – 5: Parkinson ve Demans

Giriş Parkinson Hastalığı (PH) en yaygın hareket bozukluğudur ve Alzheimer’dan sonra gelen en yaygın nörodejeneratif hastalıktır. Bradikinezi (yavaş hareket), rijidite (sertlik) ve tremor (titreme) ayırıcı özellikleridir. Mental bozukluklar da görülebilir. Dopamin esikliğiyle ve zihinsel bozuklukla en çok ilişkili durum Akinezi’dir. Bu durum istemli hareket etme yeteneğinin kaybolmasıdır. Dizartri de sert, nefes nefese ve anlaşılması zor […]

Beyin ve Sessizlik- Kitap Önerisi

Beyin ve Sessizlik- Kitap Önerisi

Hareket etmekte veya etmemekte özgür olduğumuza inanan bizler, aslında uğraş halinde olmaya bağımlıyız. Mıchel Le Van Quyen Senelerdir bulunduğum her ortamda gün içinde kısa bir zaman bile olsa kendi kendime kalmanın bir yolunu bulurum. Bulamadığım günlerde ise enerjimin ve moralimin zamanla düştüğünü defalarca gözlemlemişimdir. Bir nörobilim araştırmacısı olan Quyen’in Beyin ve Sessizlik kitabını okumadan önce […]