Hafızanın Üzerindeki Sis Perdesini Kaldıran Olay: Henry Molaison Vakası

Hafızanın Üzerindeki Sis Perdesini Kaldıran Olay: Henry Molaison Vakası

“Bana şu anki ABD başkanın kim olduğunu söyler misiniz?”  1986’da Massachusetts Institute of Technology‘de bir ofiste, 60 yaşına yaklaşmış bir erkek hasta ile bir nöropsikolog oturuyorlardı. “Hayır.” dedi, “Hatırlayamıyorum.”  “En son hatırladığınız başkanın kim olduğunu söyleyebilir misiniz?” Biraz duraksama ve üzerine düşünmenin ardından “Ike” yanıtını verdi. Ike, 1953-1960 yılları arasında başkanlık yapan Dwight David Eisenhower’ın […]

ABC

Balondaki Çocuk: David Bubble

‘’Dünyaya geldikten birkaç saniye sonra plastik bir balonun içine alındı ve ömrünün sonuna dek orada yaşadı.’’ Kulağa son derece tuhaf gelen ve belki hayal dünyamıza dahi sığdıramadığımız bu hikâye bir insanın tek ve gerçek dünyası olabilir miydi? David, 21 Eylül 1971’de Houston’daki Texas Çocuk Hastanesinde doğdu. Gerçek dünyaya birkaç saniye maruz kaldıktan sonra, plastik bir izolatör baloncuğuna yerleştirildi. David, […]

RÖNESANS’IN BAŞYAPITINA TIBBİ BİR BAKIŞ: 500 YIL BOYUNCA FARK EDİLEMEYEN AYRINTI

Rönesans’ın Başyapıtına Tıbbi Bir Bakış: 500 Yıl Boyunca Fark Edilemeyen Ayrıntı

Rönesans dönemi İtalyan ressam, heykeltıraş, mimar ve şairi Michelangelo, heykeldeki başarısını kanıtladığı ilk ve en ünlü eseri olan Hz. Davud ’un heykelini yaptığında henüz 26 yaşındaydı. Beş buçuk metrelik bir mermer kütleden çıkaracağı eser için genç dahi, mermer bloğun yanına bir baraka inşa ederek yardımcı olmadan, çoğu zaman gece-gündüz çalışarak Rönesans sanatının harikalarından birini ortaya […]

HAYATIN AKIŞININ DEĞİŞTİĞİ İKİ AN

HAYATIN AKIŞININ DEĞİŞTİĞİ İKİ AN

“Yeni bir böbreğe, kalbe ihtiyacınız var.” “Size böbrek bulundu, bir kalp bağışlandı.” Bu iki an, herhalde organ nakli için bekleyen insanların hayatında unutulmaz ve hayatlarını değiştiren anlardan ikisidir. Organ nakli listesinde hangi sırada olursanız olun, beklemenin en kötü halidir herhalde, bir organı beklemek. Gelin hep birlikte organ nakli tarihçesinde kısa bir tura çıkalım. Günümüzde yeni […]

MOZART’ın HASTALIKLARI ve DÖNEMİNİN SAĞLIK ANLAYIŞI

Mozart’ın Hastalıkları ve Döneminin Sağlık Anlayışı

Wolfgang Amadeus Mozart 1756 yılında Salzburg’da keman otoritesi bir baba ve müzisyen bir annenin çocuğu olarak dünyaya geldi. Ailenin doğan yedi çocuğundan sadece Wolfgang ve Nannerl hayatta kalabildi. Mozart, başarılı İtalya serüveninin ardından ikinci adının (Theophilus) İtalyanca çevirisi olan Amadeus’u (Tanrı’nın Sevdiği) kullanmaya başlamış ve o tarihten itibaren Wolfgang Amadeus Mozart olarak anılmıştır. Amadeus, üstün […]

Bir Hekimin Elinden Çıkmış En Büyük Eserlerden: Oxford İngilizce Sözlük

Bir Hekimin Elinden Çıkmış En Büyük Eserlerden: Oxford İngilizce Sözlük

Hayatının herhangi bir döneminde İngilizce ile uğraşmış her insanın aşina olduğu bir eser olan Oxford İngilizce Sözlüğün bir hekimin katkılarıyla yazıldığını biliyor muydunuz? Peki bu hekimin delilik ve dahilik arasında gidip gelen bir cinayet suçlusu olduğunu? Gelin Dr. William Chester Minor’un bu ilginç hayat hikayesinde bir yolculuğa çıkalım. William Chester Minor, 1834 Sri Lanka doğumlu […]

KENDİ APENDİKSİNİ              ALAN CERRAH:                                        DR. LEONID ROGOZOV

KENDİ APENDİKSİNİ ALAN CERRAH: DR. LEONID ROGOZOV

Antarktika gezisi sırasında Rus cerrah Leonid Rogozov ciddi şekilde hastalandı. Bir ameliyata ihtiyacı vardı ve keşif ekibinin doktoruna başvurmak durumunda kaldı yani; kendisine. Evet, yanlış duymadınız!  Ekipteki tek doktor olarak, bunu kendisinin yapması gerekiyordu.  Leonid Ivanovich Rogozov, 1960-1961 yılları arasında Antarktika Novolazarevskaya Üssünde Sovyet Antarktika Seferi’ne katılan önde gelen bir Rus doktordu. Leonid, beklenmedik bir olay nedeniyle bu görevde dünya çapında ün […]

MUMYANIN GİZEMİ

Mumyanın Gizemi

Diri diri gömülerek Home-Dai lanetiyle ölümsüzlük cezasına çarptırılan Rahip İmhotep, “Ölüm sadece bir başlangıçtır.” yazmıştı tabutuna; lanetiyle birlikte 3000 yıllık uykusundan uyanacaktı bir gün. (The Mummy, 1999) Stephen Sommers imzalı “The Mummy” ve serinin devam filmi “The Mummy Returns”, 90’lı yılların sonunda eğlence sineması için önemli filmler olmuş, dünya çapında 850 milyon dolar hasılat elde […]

BEYAZ ÖNLÜĞÜMÜZDE EVRENSEL BİR SEMBOL: ASKLEPİOS

BEYAZ ÖNLÜĞÜMÜZDE EVRENSEL BİR SEMBOL: ASKLEPİOS

Tıp fakültesine başladıktan sonra tıbbın sembolü haline gelmiş Caduseus (Kadüse) sembolünün ne anlama geldiğini, neden tıbbın sembolü olarak kullanılmaya başladığını çok kez araştırdım. Farklı kaynaklarda farklı bilgilerin olması nedeniyle de ne bilgimin olmadığı kadar kafamda boşluk yarattı ne de soran birine anlatabileceğim kadar hafızamda kaldı. Ben de “Hadi bir kere daha!” deyip; araştırıp, topladığım bilgileri […]

J. S. BACH’ın GÖZLERİ, JOHN TAYLOR ve KATARAKT

J.S.Bach’ın Gözleri, John Taylor ve Katarakt

1685 yılında Eisanach’ta doğan Johann Sebastian Bach’ı en genel ifadeyle Alman Barok besteci olarak tanımlayabiliriz. J.S.Bach yaratıcı olma kaygısı gütmüyordu. Kendisinden önce bestelenmiş olan yapıtları alçakgönüllülükle analiz edip toparladı ve bunun sonucunda da, “Müziğin Oğlu“ sıfatını kazandı. Ölümünden yaklaşık iki yüz yıl sonra Otto von Bismarck’ın Katolikliğe karşı güttüğü “Almanlaşma” politikasında sıkça sorulan, “Alman kimdir […]

TIP TANRISI ASKLEPİOS ve ÖLÜMÜN GİREMEDİĞİ TAPINAK ASKLEPİON

TIP TANRISI ASKLEPİOS ve ÖLÜMÜN GİREMEDİĞİ TAPINAK ASKLEPİON

Bugünkü Yunanistan topraklarının güneyinde, Ege Denizi’nde bulunan bir yarımada olan Mora Yarımadası’nın doğusunda antik zamanların en gelişmiş sağlık merkezi olan Asklepion bulunmaktaydı. Dönemin kıyı şehri olan Epidaurus’a ait olan bu merkez, sağlık imkanları, şifalı suları ve yetenekli hekimleriyle başta Yunanistan olmak üzere dünyanın dört bir yanından ziyaretçilere ev sahipliği yapmaktaydı; ancak günümüz hastane anlayışının aksine […]

SANATTAN SAĞLIĞA:  İLLÜSTRASYONUN SERÜVENİ

SANATTAN SAĞLIĞA: İLLÜSTRASYONUN SERÜVENİ

Hepimizin bildiği gibi; çizimler, anatomi öğreniminin kilit noktasını oluşturmaktadır. Bununla birlikte; anatomik illüstrasyon, mevcut statüye ulaşmak için yüzyıllar boyu süregelen bir gelişim göstermiştir. Bu gelişme ilk başta sanat ve eğitim amaçlı iken ilerleyen aşamalarda tıbbi hedeflere yönelik olmuştur. Gelin hep beraber bu serüvene bir göz atalım: Mevcut literatür Galen’ in tanımlayıcı metninin hâkim olduğu klasik […]

BİR NEFES DAHA: DEMİR AKCİĞER

Bir Nefes Daha: Demir Akciğer

Bir dakikalığına solunum kaslarınızın çalışmadığını ve nefes alamadığınız o korkutucu anları hayal edin. Siz bir nefes daha alabilmek için çırpınırken tıbbi ekip sizi alıp ayaklı tabuta benzeyen korkunç bir cihazın içine koyuyor. Hem de boğazınıza kadar tüm vücudunuzu kapatacak şekilde. Ardından odanın her yerinde tuhaf, rahatsız edici bir vızıltı sesi başlıyor. Rahatlayın… Akciğerleriniz temiz hava […]

BİR RESMİN HİKAYESİ: ETER GÜNÜ

BİR RESMİN HİKAYESİ: ETER GÜNÜ

Diş hekimi Morton 30 Eylül 1846’da bir ilki gerçekleştirip, eterle bir hastanın dişini çekti. Bunun üzerine 16 Ekim 1846 günü Harvard Üniversitesi, onu Massachusetts Genel Hastahanesi’ne davet etti. Harvard Tıp Fakültesinin ilk dekanı J.C. Warren, Morton’dan boynundan kist alınacak hastayı uyutmasını istedi. Morton hastayı eterle uyuttu ve o gün bugündür 16 Ekim “Eter Günü” olarak […]

MODERN NÖROLOJİYE DOĞRU: JEAN-MARTİN CHARCOT

MODERN NÖROLOJİYE DOĞRU: JEAN-MARTİN CHARCOT

Modern nörolojinin kurucuları arasında sayılan Jean-Martin Charcot, 29 Kasım 1825’te Paris’te dünyaya geldi. Maddi durumları çok iyi değildi, bundan dolayı ailenin okula devam edebilen tek üyesi Jean-Martin oldu. 1848’de Paris Üniversitesi’nde lisans eğitimini tamamladı ve ardından Paris’teki Salpêtrière Hastanesinde staj yapmaya başladı. 1862’de Paris Sâlpetrière Hastanesi’ne Tıp Profesörü olarak atandı ve 1872’de Anatomi Profesörü seçildi. […]

Tıp Tarihinin Kara Lekesi: Talidomid Faciası

Tıp Tarihinin Kara Lekesi: Talidomid Faciası

Talidomid, 1950’li yılların sonunda Chemie-Grunenthal GmbH adlı Batı Almanya’da bulunan bir ilaç şirketi tarafından piyasaya sunuldu. İlk başlarda etkili bir sedatif (yatıştırıcı) olarak bilinen ilaç daha sonraları antiemetik (kusma önleyici) etkinliğinin de ortaya konulmasıyla hamile kadınlarda görülen sabah bulantılarının da tedavisinde kullanılmaya başlandı. İlaç birkaç yıl içinde özellikle hamile kadınlar arasında öylesine popülerleşti ki kullanılmasının […]

DNA, Yapısı ve Daha Fazlası

DNA, Yapısı ve Daha Fazlası

Nerdeyse hepimizin fikir sahibi olduğu şeyler; DNA, Watson ve Crick, Rosalind Franklin, ikili sarmal yapı vb Peki gerçekten DNA sarmal yapısı hakkında 1953 yılından beri bilinenler bu kadar mı? DNA ve İkili Sarmal Yapı 1953 yılında James Watson ve Francis Crick tarafından Nature dergisinde yayınlanan makaleleri ile açıkladıkları DNA yapısı, ikili sarmal yapı olmakla beraber […]